วิธีการปรุงยา (Compounding of traditional medicinal preparation)

รายการตำรับยาแผนไทยแห่งชาติ มีรูปแบบของยาเตรียมที่สำคัญ 14 วิธี ได้แก่ ยาต้ม ยาน้ำมัน ยาดอง ยาฝน ยาทา ยาผง ยาแคปซูล ยาเม็ด ยาลูกกลอน ยาพอก ยาประคบ ยาชง ยาสด และยาขี้ผึ้ง ซึ่งภาคผนวกนี้ได้อธิบายกระบวนการผลิตยาแต่ละรูปแบบโดยละเอียด รวมทั้งเครื่องมือหรืออุปกรณ์ ที่ต้องใช้ในการผลิตยา ขั้นตอนการผลิต รวมทั้งการควบคุมคุณภาพระหว่างการผลิต

วิธีการเตรียมยาทั้ง 14 รูปแบบ

  1. ยาต้ม (decoction)
  2. ยาผง (powder)
  3. ยาแคปซูล (capsule)
  4. ยาเม็ด (tablet)
  5. ยาลูกกลอน (pill)
  6. ยาน้ำมัน
  7. ยาพอก (poultice)
  8. ยาประคบ
  9. ยาชง (infusion)
  10. ยาสด
  11. ยาดอง (maceration)
  12. ยาขี้ผึ้ง (ointment)
  13. ยาฝน
  14. ยาทา (liniment)

ที่มา

  • หนังสือรายการตำรับยาแผนไทยแห่งชาติ ฉบับ พ.ศ.2564, กรมการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก, กระทรวงสาธารณสุข